Wanneer kan een demonstratie worden verboden? De uitzonderlijke gevallen waarin een verbod of beëindiging is toegestaan
Vreedzame demonstranten moeten door de overheid worden beschermd. Die beschermplicht gaat heel ver als demonstranten lastig worden gevallen door vijandig publiek: de burgemeester moet daarbij veel politie inzetten als dat nodig is, meer nog dan bij een risicowedstrijd in het betaalde voetbal (het gaat dan om honderden agenten).
Een demonstratie mag niet worden verboden of beëindigd vanwege de boodschap ervan. De demonstratiewet bepaalt dat de burgemeester zich niet mag bemoeien met de inhoud van de demonstratie (artikel 5 lid 3 van de Wet openbare manifestaties). Ook niet als de boodschap heftige of gewelddadige reacties oproept, en zelfs niet als demonstranten iets strafbaars (willen) zeggen. De burgemeester mag een demonstratie dus niet verbieden of beëindigen omdat demonstranten discriminerende dingen (willen) zeggen of op een spandoek (willen) zetten.
Een demonstratie kan niet worden beëindigd alleen omdat die vooraf al was verboden door de burgemeester. Al lijkt het wel alsof de demonstratiewet dit toestaat (zie artikel 7 onderdeel a van de Wet openbare manifestaties).
Demonstranten mogen in principe zelf bepalen welke voorwerpen of objecten zij bij een demonstratie gebruiken. Denk aan folders of flyers, spandoeken of vlaggen, voertuigen, megafoons of geluidsinstallaties en tenten of woonwagens. De burgemeester kan het gebruik ervan alleen verbieden als dit noodzakelijk is vanwege een van de volgende drie redenen: om de gezondheid te beschermen, om ernstige verkeerschaos te voorkomen en om wanordelijkheden tegen te gaan.
Een initiatief van de Rijksuniversiteit Groningen | Website door Liesbeth Smit, The Online Scientist | Disclaimer & privacy