Maakt het uit wie demonstreert? De personen die in Nederland mogen demonstreren

Kun je in je eentje demonstreren? (eenmensprotest)

Er is pas sprake van een demonstratie als er twee of meer personen aan een (protest)actie deelnemen. Als er één persoon actievoert, dan heet dit een ‘eenmensprotest’. 

Een eenmensprotest valt niet onder het recht om te demonstreren

In je eentje actievoeren mag wel, er gelden alleen andere regels voor dan voor een demonstratie:

Regels voor actievoeren in je eentje

Een eenmensprotest waarbij de actievoerder vreedzaam actievoert (dus zonder geweld te gebruiken) valt onder de vrijheid van meningsuiting. Het recht op vrijheid van meningsuiting wordt in Nederland beschermd door artikel 7 van de Grondwet. 

Personen die alleen actievoeren, mogen zelf kiezen waar en wanneer zij dat willen doen. Wel kunnen er lokale regels zijn (die vind je in de Algemene Plaatselijke Verordening, de APV) die een eenmensprotest kunnen beperken, maar alleen als dat noodzakelijk is. Die regels mogen niet gaan over de inhoud van het protest, bijvoorbeeld wat iemand wil zeggen of welke tekst die persoon op een spandoek wil laten zien. Daar mag de lokale overheid zich niet mee bemoeien. De regels kunnen bijvoorbeeld wel gaan over de plaats of het tijdstip van een eenmensprotest, maar mogen het eenmensprotest niet onmogelijk maken.

Soms kunnen mensen bedreigend of zelfs gewelddadig reageren op een eenmensprotest. De burgemeester moet als dat gebeurt (of als de burgemeester dit verwacht) heel veel politie inzetten om de actievoerder tegen die mensen te beschermen. Het is namelijk niet de bedoeling dat bedreigend of gewelddadig gedrag van anderen ervoor zorgt dat iemand niet een mening kan uiten. Mensen die zulk bedreigend of gewelddadig gedrag tonen, kunnen daarvoor worden aangehouden en worden veroordeeld door de rechter.

Ook een actievoerder die tijdens het eenmensprotest strafbare dingen doet of zegt, kan daarvoor worden aangehouden en worden veroordeeld. Als een actievoerder het niet eens is met een gestelde beperking, dan kan die naar de rechter stappen om de beperking aan te vechten.

Hoofdstuk 2 ‘Eenmensprotest’ uit het onderzoeksrapport ‘Antwoorden op recente demonstratie- en vergaderingsrechtelijke vraagstukken’.

Zoek naar vragen, artikelen en rechtspraak: